ನಾನಾ... ನೀನಾ..? ಸಂತೋಷ್ ಕುಮಾರ ಮೆಹೆಂದಳೆ

 

ನಾನಾ... ನೀನಾ..?

ಎದುರಿಗೆ ಸಹ ನಟನಿರಲಿ, ನಾಯಕನಿರಲಿ, ವಿಲನ್ ಇರಲಿ—ಯಾರನ್ನೂ ಕೇರ್ ಮಾಡದೇ, ತನ್ನದೇ ಮ್ಯಾನರಿಸಮ್‌ನಿಂದ, ತನ್ನದೇ ನಟನೆಯಿಂದ, ಪಾತ್ರವನ್ನು ನೈಜವಾಗಿಸಿ ಗೆದ್ದ ಮರಾಠಿ ರಂಗಭೂಮಿಯ ಪ್ರತಿಭೆ ಮರಾಠಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ - ನಾನಾ.

ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ರಾಜಕುಮಾರ್ ಎಂಬ ನಾಯಕನ ಎದುರು ಇನ್ಸ್‌ಪೆಕ್ಟರ್ ವಾಗಳೆ ಆಗಿ ನಿಂತಾಗಲೂ—ಜೋತುಬಿದ್ದ ಸ್ವೆಟರ್, ಲೂಸು ಪ್ಯಾಂಟ್, ಅರೆಬರೆ ಮಾಸಿದ ದಾಡಿ... ಇವೆಲ್ಲದರ ನಡುವೆ ಮಿಂಚಿದ್ದು ನಾನಾನೇ.

ಈ ರಾಜಕುಮಾರ್ ಅದೇನೋ ಡೈಲಾಗ್ ಕಿಂಗ್ ಎಂದು ಕರೆಸಿಕೊಂಡವನಾದರೂ, ದೇವ್ರಾಣೆ, ಅವನ ಯಾವ ಡೈಲಾಗ್ ಕೂಡ ನನಗೆ ಅಷ್ಟು ನೆನಪಿಲ್ಲ.

ಅದರಲ್ಲೂ ಹಾಗೆ ಜೋಬದ್ರ ನಾಯಕನಂತೆ ಮುಖದಲ್ಲಿ ಪೇಲವವಾಗಿದ್ದ ರಾಜಕುಮಾರ್ ಹ್ಯಾಗಾದರೂ ಹಿಂದಿ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಎದ್ದು ನಿಂತನೋ ನನಗಿವತ್ತಿಗೂ ಗೊತ್ತಾಗಿಲ್ಲ.

ಆದರೆ ಆಗಿನ ಅವನ ವರ್ಚಸ್ಸಿನ ಎದುರಿಗೂ ನಾನಾ ಬೆಂಕಿಯಂತಹ ಮಾತು, ಕಣ್ಣು ಮತ್ತು ದೇಹಭಾಷೆಯಿಂದ ಎದ್ದು ನಿಂತಿದ್ದ.

ಅದು ‘ಪ್ರಹಾರ್’.

ನಮ್ಮ ಬೆಳಗಾವಿಯ ಮರಾಠಾ ಲೈಟ್ ಇನ್ಫೆಂಟ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಮೂರು ತಿಂಗಳು ದೇಹ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸು ದಂಡಿಸಿ ನಟಿಸಿದ ಚಿತ್ರ. ಮಿಲಿಟರಿ ಹಿನ್ನೆಲೆಯ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಇವತ್ತಿಗೂ ಲೆಜೆಂಡರಿ ಮೂವಿ.

ಆಮೇಲೆ ಸಾಲು ಸಾಲಾಗಿ ಡೈಲಾಗ್ ಬರೆದು ಬರೆದು ಅವನನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸಿದರು.

ಆದರೆ ನಾನಾ?

ಅವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಆವರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಲೇ ಬೆಳೆದ.

‘ಯಶವಂತ್’ ಎಂಬ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಾಲು ಸಾಲು ಟಚ್ಚೇ ಆಗದ ಡೈಲಾಗ್‌ಗಳನ್ನು ಅವನಿಂದ ಹೊಡೆಸಿ ಚಿತ್ರ ಗೆಲ್ಲಿಸಲು ನೋಡಿದರೂ, ನಾನಾ ಅವನ್ನೂ ಜೀರ್ಣಿಸಿ, “ಹೌದು... ಇವನಿಂದಲೇ ಇಂಥ ಮಾತು ಬರಬೇಕು” ಎನ್ನಿಸುವಂತೆ ನಟಿಸಿಬಿಟ್ಟ.

ಬಹುಶಃ ನಾನು ಗಮನಿಸಿದಂತೆ, ಅಮಿತಾಭ್ ಬಚ್ಚನ್‌ನಂತಹ ಅಗಾಧ ಪ್ರತಿಭೆಯ ಎದುರೂ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ಕಣ್ಣಿಟ್ಟು ಅಭಿನಯಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಏಕೈಕ ನಟ ಎಂದರೆ ನಾನಾ ಮಾತ್ರ.

ನೋಡಲು ಯಾವ ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲೂ ನಾಯಕನ ಸ್ಮಾರ್ಟ್‌ನೆಸ್ ಇಲ್ಲ.

ಆದರೂ ಟಬೂ ಜೊತೆ ತೀರಾ ಲವ್ವರ್‌ನಂತೆ ನಟಿಸಿದ.

ತದನಂತರ ಮಲೈಕಾ ಅರೋರಾಳ ಸೊಂಟಕ್ಕೂ ಕೈ ಹಾಕಿ “ಸೈ” ಎನಿಸಿಕೊಂಡ.

“ಇವನೇನೂ ಕಾಮಿಡಿ ಪೀಸ್ ಅಲ್ಲ ಇವನು” ಎನ್ನುವಾಗಲೇ ವೆಲ್‌ಕಮ್ನಲ್ಲಿ ವಿಲನ್ ಶೇಡ್‌ನ ಕಾಮಿಡಿಗೂ ನಾನಾ ಮಾತ್ರ ಸವಾಲು ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸಿದ. ಯಾವ ಪಾತ್ರ ಕೊಟ್ಟರೂ ಪಾತೆಗೆ ಹಾಕಿದ ನೀರಿನಂತೆ ಅದರಲ್ಲಿ ಮುಳುಗುತ್ತಿದ್ದ ನಾನಾ—

ಪೊಲೀಸ್. ನಿಸ್ಸಹಾಯಕ ಅಪ್ಪ. ಅಸಹಾಯಕ ಗಂಡ. ಅಧಿಕಾರಿ.

ವಿಲನ್. ಪ್ರೇಮಿಯೂ ಹೌದು. ಕಾಮಿಡಿಯನ್ ಕೂಡ ಹೌದು.

ಆದರೆ ಯಾವ ಪಾತ್ರದಲ್ಲೂ ನಾನಾ ಕಾಣುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಪಾತ್ರವೇ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.

ಅದಕ್ಕೇ ಅವನು ಹಿಂದಿ ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಯಾರೂ ಸುಲಭವಾಗಿ ಮುರಿಯಲಾಗದ ಸವಾಲಾಗಿದ್ದ.

‘ಅಬ್ ತಕ್ ಛಪ್ಪನ್’ನಲ್ಲಿ ದಯಾ ನಾಯಕನಾಗಿ ಮಿಂಚಿದ.

‘ಶಕ್ತಿ’ಯಂತಹ ಅಪ್ಪಟ ರೆಟ್ರೋ ಶೈಲಿಯ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ದೇಶಿ ವಿಲನ್ ತಂದೆಯಾಗಿ ಮೈದಳೆದಾಗ, ಇನ್ನು ವಿಲನ್ ಅಂದರೆ ನಾನಾ ಮಾತ್ರ ಎನ್ನುವಂತೆ ಅದರಲ್ಲಿ ಜೀವಿಸಿದ.

ಅಮಿತಾಭ್ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಇಳಿಮುಖವಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಕಾಲದಲ್ಲೂ ಅವರೊಡನೆ ಜೊತೆ ನಿಂತ ನಾನಾ, ಅವರ ಎದುರು ನಿಂತಾಗಲೂ ತನ್ನ ಎತ್ತರ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ.

ಮೊನ್ನೆ ಮೊನ್ನೆಯವರೆಗೂ ವೆಬ್‌ಸೀರೀಸ್‌ಗಳಲ್ಲೂ ಹೊಸ ಹೊಸ ಪ್ರತಿಭೆ, ಹೊಸ ಹೊಸ ಮುಖಗಳ ಮಧ್ಯೆ—ಮೇಕಪ್ಪೇ ಇಲ್ಲದೆ, ಅರೆನೆರೆದ ದಾಡಿಯೊಂದಿಗೆ, ಇತ್ತ ವಿಲನ್, ಅತ್ತ ನಾಯಕ... ಇವೆರಡರ ಮಧ್ಯೆಯೂ ಗೊಂದಲ ಮೂಡಿಸುವಂತೆ ಮಿಂಚುತ್ತಿದ್ದ.

ಅದು ನಟನೆಯಲ್ಲ. ಅದು ನಾನಾ.

ನಾನಾ ಇರುತ್ತಾನೆಂದರೆ ಅದರಲ್ಲಿ ತಾವು ನಟಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವಷ್ಟು ನಾಯಕರಿಗೆ ಭಯ ಹುಟ್ಟಿಸುವ ಅಗಾಧ ಪ್ರತಿಭೆ ಅವನದು.

ಹಸಿ ಹಸಿ ರಕ್ತಪಾತದ ಪಾತ್ರಗಳ ಕ್ರೌರ್ಯ, ಆ ಭೀಭತ್ಸತೆ—ಬಹುಶಃ ನಾನಾ ಮಾತ್ರ ಹುಟ್ಟಿಸಬಲ್ಲ.

‘ಖಾಮೋಶಿ’ಯಂತಹ ವಿಭಿನ್ನ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಮಾತೇ ಬಾರದೆ ಎಲ್ಲರಿಂದಲೂ ಮಾತಾಡಿಸಿದ ನಾನಾ ಕೇವಲ ನಟನಾಗಿರಲಿಲ್ಲ.

ಜತೆಗಿದ್ದವರ ಭಾವನೆಯಾಗುತ್ತಿದ್ದ.

ಈಗಿನ ಪರಕಾಚನಂತೆ ಬಾಯಿಗೆ ಬಂದಂತೆ ಯಾವತ್ತೂ ಮಾತನಾಡಲಿಲ್ಲ. ಸುಖಾಸುಮ್ಮನೆ ಧರಣಿಗೆ ಇಳಿಯಲಿಲ್ಲ. ಸೆಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ತಕರಾರು ಮಾಡಲಿಲ್ಲ.

ಆದರೆ ಅಗತ್ಯ ಬಂದಾಗ ಧರಣಿಗೆ ಇಳಿದದ್ದೂ ನಾನಾನ ವಿಶೇಷತೆ.

ಅವನು ಇದ್ದರೆ ಸಾಕು—

ಅಲ್ಲೊಂದು ಚಿತ್ರ ಸಿದ್ಧವಾಗುತ್ತಿತ್ತು.

ಮಗನನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡ ತಂದೆ.

ಅಸಹಾಯಕ ಗಂಡ. ಅಧಿಕಾರಿ. ಪೊಲೀಸ್. ವಿಲನ್.

ನಾನಾ ಮಾಡಿದ ಪಾತ್ರಗಳ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಾ ಹೋದರೆ ಅದು ಮುಗಿಯುವುದಿಲ್ಲ.

ಆದರೆ ಅವನ ಬಗ್ಗೆ ಒಂದು ಮಾತು ಮಾತ್ರ ಬರೆಯಬಹುದು—ನಾನಾನನ್ನು ಯಾರೂ ಅಭಿನಯಿಸಲಿಲ್ಲ.

ನಾನಾ ಮಾತ್ರ ನಾನಾನನ್ನು ಅಭಿನಯಿಸಿದ.

ಈ ಮರಾಠಿ ಮಣ್ಣಿನ ಮಗ ಇವತ್ತು ಅನಿರೀಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಮತ್ತದೇ ಒಂದು ಡೈಲಾಗ್ ಕೊಟ್ಟು ಹೊರಟುಹೋಗಿದ್ದಾನೆ.

"ಸಾಲಾ ಏಕ್ ಮಚ್ಚರ್ ಆದಮಿ ಕೋ ಹಿಜಡಾ ಬನಾದೇತಾ ಹೈ.." - YASHAVANTH

ಅವನ ಅತ್ಯಂತ ಮಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಖ್ಯಾತ ಡೈಲಾಗ್ ಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ

ಆಗಯಾ ಮೇರಿ ಮೌಥ್ ಕಾ ತಮಾಶಾ ದೇಖನೆ.. क्रांतिवीर (Krantiveer)

ಸಾಲಾ ಯೇ ದುಃಖ ಕಾಹೇ ಖತಮ್ ನಹೀಂ ಹೋತಾ ಬೇ? — Welcome

ವಿಶ್ವನಾಥ ನಾನಾ ಪಾಟೇಕರ್.

ಅಂದರೆ... ನಿನ್ನೆವರೆಗೂ ನಮ್ಮ ಕಣ್ಣೆದುರು ಇದ್ದವನು,

ಇವತ್ತು ನೆನಪಾಗಿ ನಿಂತಿದ್ದಾನೆ

ನಾನಾ ಖಾಸಗಿಬದುಕಿನ ಬಗ್ಗೆ ಒಂದಿಷ್ಟು -

ನಾನಾ ಪಾಟೇಕರ್ 1978ರಲ್ಲಿ ನಟಿ ಹಾಗೂ ಲೇಖಕಿ ನೀಲಕಾಂತಿ ಪಾಟೇಕರ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದರು. ಇಬ್ಬರೂ ನಂತರ ಹಲವು ವರ್ಷ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ವಾಸಿಸಿದರೂ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆದಿರಲಿಲ್ಲ. ಈಗ ಮರಾಠ ನಿಸ್ಪ್ರಹ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ನಾನಾ ಪಾಟೆಕರ್

ಇಬ್ಬರು ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳು—ದುರ್ವಾಸ ಮತ್ತು ಮಲ್ಹಾರ್. ದುರ್ವಾಸ ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲೇ, ಸುಮಾರು ಎರಡೂವರೆ ವರ್ಷದ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನಿಧನ. ಮಲ್ಹಾರ್ ಬದುಕುಳಿದ ಏಕೈಕ ಪುತ್ರ; ಚಿತ್ರರಂಗದ ಹಿಂದಿನ ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲೂ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.

ನಾನಾ ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬವನ್ನು ಯಾವತ್ತೂ ಬೆಳಕಿನ ಮುಂದೆ ಇಟ್ಟವನಲ್ಲ. ಪರದೆಯ ಮೇಲೆ ಎಷ್ಟು ದೊಡ್ಡವನಾಗಿದ್ದನೋ, ವೈಯಕ್ತಿಕ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟೇ ಖಾಸಗಿ.

ನಮ್ಮ ಕಾಲದ ಒಬ್ಬ ಲೆಜೆಂಡರಿ ನಟನ ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದ್ದೆವು ಎನ್ನುವುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನದೇನನ್ನೂ ನಮ್ಮಿಂದ ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ—

ನಾನಾ...

ಎದುರಿದ್ದವರಿಗೆ ಕಣ್ಣಲ್ಲೇ,

ನಟನೆಯಲ್ಲೇ

ಮೌನದಲ್ಲೇ,

“ನಾನಾ... ನೀನಾ..?”

ಎಂದು ಸವಾಲಾಗಿ ಬೆಳೆದವನು.

ಅವನನ್ನು ಅನುಕರಿಸಬಹುದು.

ಅವನ ಡೈಲಾಗ್ ಹೇಳಬಹುದು.

ಅವನ ಮ್ಯಾನರಿಸಮ್ ಮಾಡಬಹುದು.

ಆದರೆ...

ಅವನಾಗಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಅವನ ನೈತಿಕ ಮೌಲ್ಯ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳದೆ ಬದುಕಿದ ಎನ್ನುವುದೇ ಅವನ ದೊಡ್ಡ ವಿಸ್ಮಯ.

ವಿಶ್ವನಾಥ ನಾನಾ ಪಾಟೇಕರ್—

ದೋನಾ ಪೌಲಾದ ಮನೆಯಿಂದ ಹೊರಟು,

ಸಾವಿರ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು,

ಸಾವಿರ ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು,

ಸಾವಿರ ಡೈಲಾಗ್‌ಗಳನ್ನು,

ಮತ್ತು ಲಕ್ಷಾಂತರ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಅಳಿಸಲಾಗದ ಗುರುತನ್ನು ಹಿಂದೆ ಬಿಟ್ಟು ಹೋಗಿದ್ದಾನೆ.

ಹೋಗಿಬನ್ನಿ ನಾನಾ...

ನೀವು ನಾನಾ ಅಲ್ಲ...

ದಾದಾ.

ನುಡಿಮುತ್ತು

 

ಅಮೃತವರ್ಷಿಣಿ - ಸುಭಾಷಿತ -3

ಖಂಡಿತೋऽಪಿ ವಿಮೃಷ್ಟೋऽಪಿ ತಾಪಿತೋऽಪಿ ಪುನಃ ಪುನಃ |

ಸದ್ವೃತ್ತಿಂ ಸಾಧುವನ್ನೇಕ್ಷುಃ ಪ್ರಜಹಾತಿ ಸ್ವಮಾಧುರೀಮ್ ||

📖 ಮೂಲ: ಶತಾವಧಾನಿ ಡಾ. ಆರ್. ಗಣೇಶ್ ಅವರ 'ನಿತ್ಯನೀತಿ'

ಭಾವಾರ್ಥ:

ಕಬ್ಬನ್ನು ತುಂಡುಮಾಡಿದರೂ, ಗಾಣದಲ್ಲಿಟ್ಟು ಹಿಂಡಿದರೂ, ಬೆಂಕಿಯ ಮೇಲೆ ಹಾಕಿ ಪುನಃ ಪುನಃ ಕುದಿಸಿದರೂ ಅದು ತನ್ನ ಸಹಜ ಸಿಹಿಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಹಾಗೆಯೇ, ಈ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಸಜ್ಜನರಾದವರು ಎಷ್ಟೇ ಕಷ್ಟ, ನಿಂದನೆ ಅಥವಾ ತಾಪಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾದರೂ ತಮ್ಮ ಸಾತ್ವಿಕ ಸನ್ನಡೆಯನ್ನು, ಶಾಂತಿ ಹಾಗೂ ಕರುಣೆಯ ನೈಜ ಗುಣವನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ತೊರೆಯುವುದಿಲ್ಲ.

───────────────────────

🪷ತಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಹಲ್ಲೆ ನಡೆಸಿದ ದರೋಡೆಕೋರರಿಗೂ ಪೂಜಾ ನೈವೇದ್ಯ ನೀಡಿ ಕರುಣೆ ತೋರಿದ ರಮಣ ಮಹರ್ಷಿಗಳು🪷

೧೯೨೪ರ ಜೂನ್ ೨೬ರ ರಾತ್ರಿ. ತಿರುವಣ್ಣಾಮಲೈನ ಅರುಣಾಚಲ ಬೆಟ್ಟದ ತಪ್ಪಲಿನಲ್ಲಿದ್ದ ಶ್ರೀ ರಮಣಾಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮೌನ ಆವರಿಸಿತ್ತು. ರಮಣ ಮಹರ್ಷಿಗಳು ತಮ್ಮ ಕೆಲವು ಶಿಷ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಕೊಠಡಿಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಿದ್ದರು.

ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅಪಾರ ಧನ-ಕನಕಗಳಿವೆ ಎಂದು ತಪ್ಪಾಗಿ ಭಾವಿಸಿದ ದರೋಡೆಕೋರರ ಗುಂಪೊಂದು ಬಾಗಿಲು ಮುರಿದು ಒಳನುಗ್ಗಿತು. ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿದ್ದುದು ಕೇವಲ ಕೆಲವು ಪೂಜಾ ಪಾತ್ರೆಗಳು ಮತ್ತು ನೈವೇದ್ಯಕ್ಕೆ ಇಟ್ಟಿದ್ದ ಕೆಲವೇ ಮಾವಿನಹಣ್ಣುಗಳು. ಇಡೀ ಆಶ್ರಮ ಹುಡುಕಿದರೂ ಹಣ ಸಿಗದಿದ್ದಾಗ ಕಳ್ಳರು ಕೋಪದಿಂದ ಕುದಿಯತೊಡಗಿದರು.

ತಮ್ಮ ಆಕ್ರೋಶವನ್ನು ತಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು, ದರೋಡೆಕೋರರು ಭಾರಿ ಮರದ ಕೋಲಿನಿಂದ ರಮಣ ಮಹರ್ಷಿಗಳ ಕಾಲಿನ ತೊಡೆಯ ಮೇಲೆ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಹೊಡೆದರು. ಮಹರ್ಷಿಗಳ ಶರೀರದಿಂದ ರಕ್ತ ಸೋರತೊಡಗಿತು.

ಅಲ್ಲೇ ಇದ್ದ ಯುವ ಶಿಷ್ಯ ಕುಂಜುಸ್ವಾಮಿ ಹಾಗೂ ಇತರರು ಕೋಪಗೊಂಡು, ಕಳ್ಳರನ್ನು ಎದುರಿಸಿ ಹೊಡೆಯಲು ಮುಂದಾದರು. ಆದರೆ, ತೀವ್ರ ದೈಹಿಕ ನೋವಿನ ನಡುವೆಯೂ ರಮಣ ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಶಾಂತವಾಗಿ ಶಿಷ್ಯರನ್ನು ತಡೆದು ಹೇಳಿದರು:

"ಶಾಂತರಾಗಿರಿ! ಅವರು ತಮ್ಮ ಅಜ್ಞಾನದ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ಪಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ, ನಾವೇಕೆ ನಮ್ಮ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಕ್ಷಮೆಯ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ಬಿಡಬೇಕು? ಹೊರಗಿನ ಘಟನೆಗಳಿಗೆ ನಮ್ಮ ಅಂತರಂಗದ ಸ್ವಭಾವ ಕೆಡಬಾರದು."

ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ರಕ್ತಸಿಕ್ತರಾಗಿದ್ದ ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಆ ಕಳ್ಳರನ್ನು ನೋಡಿ, "ನಿಮಗೆ ಹಣ ಸಿಗಲಿಲ್ಲ ಎಂಬ ನಿರಾಶೆಯಲ್ಲಿದ್ದೀರಿ. ಹಸಿವಾಗಿರಬಹುದು, ಆ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ಮಾವಿನಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ತಿಂದೇ ಹೋಗಿ" ಎಂದು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ನೈವೇದ್ಯದ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಅವರತ್ತ ನೀಡಿದರು!

ಅವರ ಆ ಅಪೂರ್ವ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಅಸೀಮ ಕರುಣೆಯನ್ನು ಕಂಡ ಕಳ್ಳರು ದಿಗ್ಭ್ರಮೆಗೊಂಡು, ತಂದಿದ್ದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಅಲ್ಲೇ ಹಾಕಿ ರಾತ್ರಿಯ ಕತ್ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಪರಾರಿಯಾದರು. 
ಶುಭದಿನ

ಕೃಪೆ : ಗುರುದತ್ತ ಕೂಡ್ಲಿ

ಸುಭಾಷಿತ

https://www.youtube.com/watch?v=KM9jHQLhNBg

ಅಮೃತವರ್ಷಿಣಿ - ಸುಭಾಷಿತ 02

🪔ಅಮೃತವರ್ಷಿಣಿ - ಸುಭಾಷಿತ 🪔

ಧರ್ಮ ಏವ ಹತೋ ಹಂತಿ ಧರ್ಮೋ ರಕ್ಷತಿ ರಕ್ಷಿತಃ ।

ತಸ್ಮಾದ್ಧರ್ಮೋ ನ ಹಂತವ್ಯೋ ಮಾ ನೋ ಧರ್ಮೋ ಹತೋಽವಧೀತ್ ॥

📖ಆಕರ: ಮಹಾಭಾರತ (ವನ ಪರ್ವ) / ಮನುಸ್ಮೃತಿ (ಅಧ್ಯಾಯ ೮, ಶ್ಲೋಕ ೧೫)

ಭಾವಾರ್ಥ:

ನಾವು ತುಳಿದು ನಾಶಗೊಳಿಸಿದ ಧರ್ಮವು ನಮ್ಮನ್ನೇ ನಾಶಮಾಡುತ್ತದೆ; ಆದರೆ ನಾವು ರಕ್ಷಿಸಿದ ಮತ್ತು ಪಾಲಿಸಿದ ಧರ್ಮವು ನಮ್ಮನ್ನು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕಷ್ಟದಲ್ಲೂ ಸದಾ ರಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಯಾವುದೇ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲೂ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಸದಾಚಾರದ ಹಾದಿಯನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ಕೈಬಿಡಬಾರದು.

───────────────────────────────────────────────────────────

ಕಲ್ಯಾಣ ಪ್ರಾಂತ್ಯವನ್ನು ಜಯಿಸಿದ ನಂತರ, ಶಿವಾಜಿ ಮಹಾರಾಜರ ಸೇನಾಪತಿಯಾಗಿದ್ದ ಆಬಾಜಿ ಸೋಮದೇವನು ಕಲ್ಯಾಣದ ಸುಬೇದಾರನ ಅತ್ಯಂತ ಸೌಂದರ್ಯವತಿಯಾದ ಸೊಸೆಯನ್ನು (ಅವಳ ಕುಟುಂಬದೊಂದಿಗೆ) ಯುದ್ಧದ ಕಾಣಿಕೆಯಾಗಿ ಶಿವಾಜಿಯವರ ಮುಂದೆ ತಂದು ನಿಲ್ಲಿಸಿದನು. ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಶತ್ರುಗಳ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳನ್ನು ಬಂಧಿಸುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯವೆನಿಸಿತ್ತು.

ಆದರೆ ಆ ರಾಜಕುಮಾರಿಯನ್ನು ಕಂಡ ತಕ್ಷಣ, ಶಿವಾಜಿ ಮಹಾರಾಜರ ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಕೋಪ ಮತ್ತು ತೀವ್ರ ವಿಷಾದ ಮೂಡಿತು. ಅವರು ತಕ್ಷಣವೇ ತಮ್ಮ ಸಿಂಹಾಸನದಿಂದ ಎದ್ದುಬಂದು, ಆಕೆಗೆ ಗೌರವದಿಂದ ಶಿರಬಾಗಿಸಿ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದರು.

ನಂತರ ಅತ್ಯಂತ ವಿನಮ್ರವಾಗಿ ಹೀಗೆ ನುಡಿದರು:

"ಅಮ್ಮಾ! ನನ್ನ ತಾಯಿ ಜಿಜಾಬಾಯಿಯಷ್ಟೇ ನೀವೂ ನನಗೆ ಪೂಜನೀಯರು. ನಿಮ್ಮಂತಹ ಸುಂದರ ತಾಯಿಗೆ ನಾನು ಮಗನಾಗಿ ಜನ್ಮತಾಳಿದ್ದರೆ, ನಾನೂ ಸುಂದರನಾಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಿದ್ದೆನೇನೋ! ನನ್ನ ಸೇನಾಪತಿ ಮಾಡಿದ ಈ ದೊಡ್ಡ ಅಪರಾಧಕ್ಕಾಗಿ ನಿಮ್ಮ ಮಗನಾದ ನಾನು ನಿಮ್ಮ ಬಳಿ ಕ್ಷಮೆ ಯಾಚಿಸುತ್ತೇನೆ."

ಶಿವಾಜಿಯವರು ತಕ್ಷಣವೇ ಆಕೆಗೆ ಅತ್ಯುನ್ನತ ರಾಜಮರ್ಯಾದೆಯನ್ನು ನೀಡಿ, ರೇಷ್ಮೆ ಸೀರೆ ಹಾಗೂ ಒಡವೆಗಳನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಕೊಟ್ಟು, ತಮ್ಮದೇ ಸ್ವಂತ ಸೈನಿಕರ ಕಾವಲಿನಲ್ಲಿ ಆಕೆಯನ್ನು ಅವಳ ಮನೆಗೆ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ತಲುಪಿಸಿದರು. ಅಲ್ಲದೆ, ಶತ್ರು ಪಕ್ಷದ ಮಹಿಳೆಯರ ಮೇಲೆಯೂ ಕೈ ಎತ್ತುವುದು ಮಹಾಪಾಪ ಎಂದು ತಮ್ಮ ಸೈನ್ಯಕ್ಕೆ ಕಠೋರ ಆಜ್ಞೆ ಮಾಡಿದರು.

ತನ್ನ ಶತ್ರುವಿನ ಪರಿವಾರದ ಹೆಣ್ಣುಮಗಳನ್ನೂ ತಾಯಿಯಂತೆ ಕಂಡ ಶಿವಾಜಿ ಮಹಾರಾಜರ ಈ ಉನ್ನತ ಧರ್ಮನಿಷ್ಠೆ ಮತ್ತು ಚಾರಿತ್ರ್ಯವನ್ನು ಕಂಡು ಸ್ವತಃ ಶತ್ರುಗಳೇ ಕಣ್ಣೀರು ಸುರಿಸಿ ಶಿರಬಾಗಿದರು.

ಕೃಪೆ : ಗುರುದತ್ತ ಕೂಡ್ಲಿ

ಅಮೃತವರ್ಷಿಣಿ - ಸುಭಾಷಿತ 01

ಪೂರ್ವಂ ತ್ವಯಾಪ್ಯಭಿಮತಾ ಗತಮಾರ್ಗಚಿತ್ರೈಃ

ಶ್ಲಾಘ್ಯಂ ಗಮಿಷ್ಯಸಿ ಪದಂ ಪುನರಗ್ನಿಪೂತಾ |

ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಜಗತಃ ಪರಿವರ್ತಮಾನಾ

ಚಕ್ರಾರ ಪಂಕ್ತಿರಿವ ಗಚ್ಛತಿ ಭಾಗ್ಯ ಪಂಕ್ತಿಃ ||

📖 ಮೂಲ: ಭಾಸನ 'ಸ್ವಪ್ನವಾಸವದತ್ತಮ್' (ನಾಟಕ - ಅಂಕ ೧, ಶ್ಲೋಕ ೪)

ಭಾವಾರ್ಥ:

ಕಾಲದ ಉರುಳುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಜಗತ್ತಿನ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯನ ಜೀವನದಲ್ಲೂ ಭಾಗ್ಯ ಮತ್ತು ದೌರ್ಭಾಗ್ಯಗಳು ರಥದ ಚಕ್ರದ ಕಡ್ಡಿಗಳಂತೆ (Spokes of a wheel) ನಿರಂತರವಾಗಿ ಮೇಲಕ್ಕೂ ಕೆಳಗೂ ತಿರುಗುತ್ತಿರುತ್ತವೆ. ಇಂದು ಕಷ್ಟ ಅಥವಾ ಸೋಲು ಎದುರಾಗಿದ್ದರೆ ಅದು ಅಂತಿಮವಲ್ಲ; ಚಕ್ರ ತಿರುಗಿದಂತೆ ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ನೆರಳಿನ ನಂತರ ಬೆಳಕು ಬಂದೇ ಬರುತ್ತದೆ. ಕಷ್ಟದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಧೃತಿಗೆಡದೆ ಶಾಂತವಾಗಿ ಮುನ್ನಡೆಯುವುದೇ ಜೀವನದ ಧೀರತೆ.

───────────────────────

ಅದು ೧೯೭೯ರ ಜುಲೈ ೧೦. ಶ್ರೀಹರಿಕೋಟಾದ ಸತೀಶ್ ಧವನ್ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಬಿಗುವಿನ ವಾತಾವರಣವಿತ್ತು. ಭಾರತದ ಪ್ರಥಮ ಉಪಗ್ರಹ ಉಡಾವಣಾ ನೌಕೆ 'SLV-3' ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶಕ್ಕೆ ಜಿಗಿಯಲು ಸಿದ್ಧವಾಗಿ ನಿಂತಿತ್ತು. ಆ ಮಹತ್ತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯ ಯೋಜನೆಯ ಸಾರಥ್ಯ ವಹಿಸಿದ್ದ ಯುವ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಡಾ. ಎ.ಪಿ.ಜೆ. ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ.

ಕೌಂಟ್‌ಡೌನ್ ಮುಗಿದು ರಾಕೆಟ್ ಬೃಹತ್ ಶಬ್ದದೊಂದಿಗೆ ಗಗನಕ್ಕೆ ಜಿಗಿಯಿತು. ಆದರೆ, ಉಡಾವಣೆಯಾದ ಕೇವಲ ೩೧೭ ಸೆಕೆಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ತಾಂತ್ರಿಕ ದೋಷ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡು, ಇಡೀ ನೌಕೆ ನಿಯಂತ್ರಣ ತಪ್ಪಿ ಬಂಗಾಳಕೊಲ್ಲಿಯ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಕುಸಿದುಬಿದ್ದಿತು.

ವರ್ಷಗಳ ಕಠಿಣ ಶ್ರಮ, ಅಪಾರ ಸಾಹಸ ಮತ್ತು ನೂರಾರು ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳ ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳೆಲ್ಲವೂ ಒಂದೇ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ನೀರುಪಾಲಾಗಿದ್ದವು. ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಲಯದಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ವಿಮರ್ಶೆಗಳು ವ್ಯಕ್ತವಾದವು; "ಪ್ರಜೆಗಳ ತೆರಿಗೆ ಹಣ ವ್ಯರ್ಥವಾಯಿತು" ಎಂಬ ಕಟು ಟೀಕೆಗಳು ಕೇಳಿಬಂದವು. ಇಡೀ ತಂಡದ ಪಾಲಿಗೆ ಚಕ್ರದ ಅತಿ ಕೆಳಗಿನ ಹಂತದಲ್ಲಿದ್ದ ಕಷ್ಟದ ಕ್ಷಣವದು.

ಆಗ ಇಸ್ರೋ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದ ಪ್ರೊ. ಸತೀಶ್ ಧವನ್ ಅವರು ತೋರಿದ ನಾಯಕತ್ವದ ಧೀರತೆ ಅಪೂರ್ವವಾದದ್ದು.

ಅಂದು ನಡೆದ ಮಾಧ್ಯಮ ಗೋಷ್ಠಿಗೆ ಕಲಾಂ ಅವರನ್ನು ಜೊತೆಗೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋದ ಸತೀಶ್ ಧವನ್, ಮೈಕ್ ಹಿಡಿದು ಎಲ್ಲಾ ಟೀಕೆಗಳನ್ನು ಸ್ವತಃ ತಮ್ಮ ಹೆಗಲ ಮೇಲೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು:

"ಇಂದು ನಮ್ಮ ಯೋಜನೆ ವಿಫಲವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ನನ್ನ ತಂಡದ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಕಠಿಣ ಶ್ರಮವಹಿಸಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಸೋಲಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಹೊಣೆಯನ್ನು ಅಧ್ಯಕ್ಷನಾಗಿ ನಾನು ಹೊರುತ್ತೇನೆ. ನಮಗೆ ನಮ್ಮ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳ ಮೇಲೆ ಅಚಲ ನಂಬಿಕೆಯಿದೆ, ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ನಾವು ದೋಷಗಳನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗುತ್ತೇವೆ."

ಅಲ್ಲಿಂದ ಮುಂದೆ ಸತೀಶ್ ಧವನ್ ಮತ್ತು ಕಲಾಂ ಅವರ ತಂಡ ಧೃತಿಗೆಡದೆ, ರಾತ್ರಿ-ಹಗಲೆನ್ನದೆ ದೋಷಗಳನ್ನು ತಿದ್ದಲು ತೊಡಗಿತು. ನಿಧಾನವಾಗಿ ಭಾಗ್ಯದ ಚಕ್ರ ಮೇಲಕ್ಕೆ ತಿರುಗತೊಡಗಿತ್ತು.

ಸರಿಯಾಗಿ ಒಂದು ವರ್ಷದ ನಂತರ — ೧೯೮೦ರ ಜುಲೈ ೧೮.

ಮತ್ತೆ 'SLV-3' ಉಡಾವಣೆಗೆ ಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ಈ ಬಾರಿ ರಾಕೆಟ್ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಗಗನಕ್ಕೆ ಹಾರಿ 'ರೋಹಿಣಿ' ಉಪಗ್ರಹವನ್ನು ನಿಖರವಾಗಿ ಕಕ್ಷೆಗೆ ತಲುಪಿಸಿತು. ಇಡೀ ಜಗತ್ತೇ ಭಾರತದ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ಬೆರಗಾಗಿ ಶ್ಲಾಘಿಸಿತು.

ಉಡಾವಣೆ ಯಶಸ್ವಿಯಾದ ನಂತರ ನಡೆದ ಮಾಧ್ಯಮ ಗೋಷ್ಠಿಯಲ್ಲಿ ಸತೀಶ್ ಧವನ್ ಅವರು ಮೈಕ್ ಅನ್ನು ಕಲಾಂ ಅವರ ಕೈಗೆ ನೀಡುತ್ತಾ, ಪ್ರಶಾಂತವಾಗಿ ಮುಗುಳ್ನಕ್ಕು ಹೇಳಿದರು:

"ಕಲಾಂ, ಇಂದು ನಾವು ಗೆದ್ದಿದ್ದೇವೆ. ಇದರ ಸಂಪೂರ್ಣ ಶ್ರೇಯಸ್ಸು ನಿನಗೆ ಮತ್ತು ನಿನ್ನ ತಂಡಕ್ಕೆ ಸಲ್ಲಬೇಕು. ಇಂದಿನ ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿಯನ್ನು ನೀನೇ ಮುನ್ನಡೆಸು!".

ಸೋಲು ಮತ್ತು ಯಶಸ್ಸುಗಳು ಬದುಕಿನ ಚಕ್ರದ ಎರಡು ಮಗ್ಗುಲುಗಳು. ಸತೀಶ್ ಧವನ್ ಮತ್ತು ಕಲಾಂ ಅವರು ಅಂದು ಸೋಲಿಗೆ ಕುಸಿಯದೇ, ಟೀಕೆಗಳಿಗೆ ಧೃತಿಗೆಡದೇ ಶಾಂತವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮುಂದುವರಿಸಿದ್ದರಿಂದಲೇ ಇಸ್ರೋದ ಭಾಗ್ಯಚಕ್ರ ತಿರುಗಿ ಭವ್ಯ ಯಶಸ್ಸು ಒಲಿಯಿತು. ಬದುಕಿನ ಬಂಡಿ ಕತ್ತಲ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಗುತ್ತಿರುವಾಗ, ಚಕ್ರ ತಿರುಗಿ ಬೆಳಕಿನ ಮಗ್ಗುಲಿಗೆ ತಲುಪುವವರೆಗೆ ತಾಳ್ಮೆ ಮತ್ತು ಸತತ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಬಾರದು.

───────────────────────

ಶುಭದಿನ! 🙏

ಕೃಪೆ : ಗುರುದತ್ತ ಕೂಡ್ಲಿ

“ಇಗೋ, ಬೆಂಗಳೂರು ಹೀಗಿತ್ತು”ಜಿ. ವೆಂಕಟಸುಬ್ಬಯ್ಯ -

“ಇಗೋ, ಬೆಂಗಳೂರು ಹೀಗಿತ್ತು”ಜಿ. ವೆಂಕಟಸುಬ್ಬಯ್ಯ

 

ಅರವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಬೆಂಗಳೂರು ಇಷ್ಟು ದೊಡ್ಡದಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಆಗ ಎರಡು ಬೆಂಗಳೂರು ಇತ್ತು. ಅತ್ತ ಕಡೆ ದಂಡು ಪ್ರದೇಶದ ಭಾಗ ಮತ್ತು ಇತ್ತ ಕಡೆ ನಗರ ಪ್ರದೇಶದ ಭಾಗ. ನಾವೆಲ್ಲ ನಗರದಲ್ಲಿ ಓಡಾಡುತ್ತಿದ್ದೆವೇ ಹೊರತು ದಂಡು ಪ್ರದೇಶದ ಕಡೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ.

 

ನಾನು ಹುಟ್ಟಿದ್ದು, ಬೆಳೆದಿದ್ದು ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದ್ದೆಲ್ಲ ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ. 1940ರ ವೇಳೆಗೆ  ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಬಂದೆ. ವಿಜಯಾ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಸಿಕ್ಕ ನಂತರ ಬೆಂಗಳೂರು ಕಾಯಂ ವಾಸಸ್ಥಳವಾಯಿತು.

 

ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಬಂದ ಹೊಸತರಲ್ಲಿ ವಾಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದದ್ದು ವಿಶ್ವೇಶ್ವರಪುರದಲ್ಲಿ. ಆಗ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರಪುರ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಕೇಂದ್ರ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿತ್ತು. ತುಂಬಾ ಸೊಗಸಾದ ಜಾಗವದು. ಈಗ ಅದನ್ನು ನೆನಪು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೆ ಆಗುವುದೇ ಇಲ್ಲ.

 

ವಿಶ್ವೇಶ್ವರಪುರದ ವೃತ್ತ ಇದೆ ನೋಡಿ, ಅಲ್ಲಿ ಸುಂದರವಾದ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲಿತ್ತು. ಸಾಯಂಕಾಲದ ಹೊತ್ತು ಹೆಂಗಸರೆಲ್ಲ ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳೊಂದಿಗೆ ಅಲ್ಲಿ ಬಂದು ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು.

 

ವೈಶ್ಯ ಸಮುದಾಯದವರು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದ ಪ್ರದೇಶವದು. ಈಗ ಅಲ್ಲಿ ವೈಶ್ಯರು ಇಲ್ಲವೇ ಇಲ್ಲ. ಜೈನ ಸಮುದಾಯದವರು ಸೇರಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ದೇವಸ್ಥಾನ ಕೂಡ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

 

ಅಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರು ಎಂದರೆ ಮಲ್ಲೇಶ್ವರ, ಮಾರ್ಕೆಟ್‌, ಶಂಕರಪುರ, ಚಾಮರಾಜಪೇಟೆ, ಬಸವನಗುಡಿ, ಹನುಮಂತನಗರ, ವಿಶ್ವೇಶ್ವರಪುರ... ಅಲ್ಲಿ ನಾಗಸಂದ್ರ ಅಂತ ಒಂದು ಹಳ್ಳಿ ಇತ್ತು... ಡಿಸ್ಟ್ರಿಕ್ಟ್‌ ಆಫೀಸ್‌ ಕಡೆಗೊಂದಿಷ್ಟು ಬೆಳೆದಿತ್ತು. ಇಷ್ಟೇ ಬೆಂಗಳೂರು ಇದ್ದಿದ್ದು.

 

ರಾಗಿ ಪೈರಿನ ಸಮೃದ್ಧಿ

 

ವಿಲ್ಸನ್‌ ಗಾರ್ಡನ್ ಅನ್ನುವುದು ಕೂಡ ಹೊಸದು. ಜಯನಗರವೂ ಹೊಸದು. ನಿಟ್ಟೂರು ಶ್ರೀನಿವಾಸರಾಯರ  ಮನೆ ಇದೆ ನೋಡಿ, ಅಲ್ಲಿ ಸೌತ್‌ ಎಂಡ್‌ ರಸ್ತೆ ಇದ್ಯಲ್ಲ, ಅದು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಕೊನೆ ಆಗಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿಂದ ಆಚೆಗೆಲ್ಲ ರಾಗಿ ಹೊಲಗಳು. ರಾಗಿಗುಡ್ಡ ಬೇರೆ ಇದೆ ಅಲ್ಲಿ. ನಿಟ್ಟೂರು ಶ್ರೀನಿವಾಸರಾಯರ ಮನೆ ಎದುರು ನಿಂತುಕೊಂಡರೆ ರಾಗಿ ಪೈರು ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.

 

ಆಮೇಲೆ ಜಯನಗರ ಅಂತ ದೊಡ್ಡ ಬಡಾವಣೆ ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಸೊಗಸಾದ ಮುಖ್ಯರಸ್ತೆ– ಅಡ್ಡರಸ್ತೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದರು. ಈಗ ಆ ಪ್ರದೇಶವೇ ನಗರದ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ.  ಆಗ ನಮಗೆ ಬೆಂಗಳೂರು ಇಷ್ಟೊಂದು ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಕಲ್ಪನೆಯೂ ಇರಲಿಲ್ಲ.

 

ವಿಶ್ವೇಶ್ವರಪುರದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ವಾಯುವಿಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ಲಾಲ್‌ಬಾಗ್‌ಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದೆ. ಲಾಲ್‌ಬಾಗ್‌ಗೆ ಒಂದು ಸುತ್ತು ಹಾಕಿ ಮನೆಗೆ ಬಂದರೆ ದೇಹಕ್ಕೆ ವ್ಯಾಯಾಮವಾಗಿ ಮನಸ್ಸು ಉಲ್ಲಸಿತವಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಅದಿಲ್ಲದೆ ಹೋದರೆ ಬಸವನಗುಡಿ ಗುಡ್ಡ ಇದ್ಯಲ್ಲ, ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗ್ತಾ ಇದ್ದೆ. ಬಸವನಗುಡಿಯಲ್ಲಿನ ಬಸವನ ವಿಗ್ರಹ ನೋಡಿ ನಮಸ್ಕಾರ ಮಾಡಿ ಬರುತ್ತಿದ್ದೆ.  ನರಹರಿರಾಯನ ಗುಡ್ಡದಲ್ಲಿಯೂ ಒಂದು ದೇವಸ್ಥಾನ ಇದೆ. ಅಲ್ಲಿಗೂ ಸುತ್ತಾಡಲು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದೆ.

 

ಮಾರ್ಕೆಟ್‌ನ ಬೆರಕೆ ಸೊಪ್ಪು

 

ತರಕಾರಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಎಂದರೆ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರಪುರದಿಂದ ಮಾರ್ಕೆಟ್‌ಗೆ ಹೋಗಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ಮಾರ್ಕೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕಡೆ ಬೆರಕೆ ಸೊಪ್ಪು ಅಂತ ಮಾರುತ್ತಿದ್ರು. ಯಾವ್ಯಾವುದೋ ಸೊಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಕೂಡಿಸಿ ಗುಡ್ಡೆ ಮಾಡಿ ಇಟ್ಟಿರುತ್ತಿದ್ದರು. ಎರಡಾಣೆಗೆ ಒಂದು ಗುಡ್ಡೆ ಸಿಗುತ್ತಿತ್ತು. ಒಂದು ಗುಡ್ಡೆ ತಗೊಂಡ್ರೆ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸಾಕಾಗುವಷ್ಟು ಹುಳಿ ಮಾಡಬಹುದಿತ್ತು.

 

ಅದು ಬಿಟ್ಟರೆ ಗಾಂಧಿ ಬಜಾರ್‌ನಲ್ಲಿಯೂ ತರಕಾರಿ ಸಿಗುತ್ತಿತ್ತು. ಈ ಎರಡು ಜಾಗಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟರೆ, ಈಗಿನ ಹಾಗೆ ಗಾಡಿಯಲ್ಲಿ ತುಂಬಿಕೊಂಡು ಬೀದಿ ಬೀದಿಗೆ ಬರುತ್ತಾರಲ್ಲಾ, ಹಾಗೆ ಯಾರೂ ಬರುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ.

 

ಆಗ ಹೋಟೆಲ್‌ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯೂ ಕಡಿಮೆ ಇತ್ತು. ಹೋಟೆಲ್‌ಗೆ ಹೋಗಿ ತಿಂಡಿ ತಿನ್ನುವ ಪದ್ಧತಿ ಅಷ್ಟಾಗಿ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಈಗ ಬೀದಿಗೊಂದು ಹೋಟೆಲ್‌ ಇದೆ. ವಿಶ್ವೇಶ್ವರಪುರದಿಂದ ಮಲ್ಲೇಶ್ವರಕ್ಕೆ ಸ್ನೇಹಿತರನ್ನು ನೋಡಲು ನಾನು  ನಡೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದೆ. ಅಲ್ಲಿನ ನನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತರೂ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದರು.

 

ಪರ್ವತವಾಣಿ ಅಂತ ನನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತರಿದ್ದರು. ಆರ್‌. ಗುರುರಾಜಲು ಅವರೂ ಸ್ನೇಹಿತರಾಗಿದ್ದರು. ನಾವೆಲ್ಲ ಸೇರಿ ಸಾಹಿತ್ಯ, ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾ ಕಾಲ ಕಳೆಯುತ್ತಿದ್ದೆವು. ವಿಶ್ವಾಸದ ಮಾತು, ಸಾಹಿತ್ಯದ ಚರ್ಚೆ, ಸಂಸ್ಕೃತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದೆವು. ಹೊಸದಾಗಿ ಬಂದ ಪುಸ್ತಕಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚಿಸುತ್ತಿದ್ದೆವು. ಆ ಚರ್ಚೆಯೇ ಒಳ್ಳೆಯ ವಿಮರ್ಶೆಯಾಗಿರುತ್ತಿತ್ತು.

 

ಆಗಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸಿನಿಮಾ ನೋಡುವುದು ಒಂದು ಹುಚ್ಚು. ‘ಒಪೆರಾ’ದಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ ಚಿತ್ರಗಳು ಬರುತ್ತಿದ್ದವು. ಅದನ್ನು ನೋಡಲು ಶನಿವಾರ, ಭಾನುವಾರ  ಸ್ನೇಹಿತರ ಜೊತೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದೆ.

 

ಡಿವಿಜಿ ಅವರಿಂದ ಭಗವದ್ಗೀತೆ ಪಾಠ

ಬಸವನಗುಡಿ ಪೊಲೀಸ್‌ ಸ್ಟೇಷನ್‌ ವೃತ್ತದ ಸನಿಹ ಡಿ.ವಿ.ಗುಂಡಪ್ಪನವರು ಒಂದು ಬಾಡಿಗೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ‘ಗೋಖಲೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಿಚಾರ ಸಂಸ್ಥೆ’ ಆರಂಭಿಸಿದ್ದರು.  ಅಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯ ಸಂಜೆ ಯಾವುದಾದರೂ ವಿಚಾರ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ಚರ್ಚೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.

 

ಅಲ್ಲಿ ಭಗವದ್ಗೀತೆಯನ್ನು ಮೊದಲಿನಿಂದಲೂ ಕೊನೆಯವರೆಗೆ ಎರಡು ಸಲ ಪಾಠ ಮಾಡಿದ್ದರು. ಸಾಯಂಕಾಲ ಆರರಿಂದ ಏಳೂವರೆ ತನಕ ಭಗವದ್ಗೀತೆ ಶ್ಲೋಕ ಓದಿ ಅರ್ಥ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ನಾವೆಲ್ಲ ಅವರ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಲಿಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದೆವು.

 

ಅವರು ಪಾಠ ಮಾಡಿದ್ದನ್ನೆಲ್ಲ ಅವರ ಶಿಷ್ಯ ಎಸ್‌.ಆರ್.ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ‘ಪ್ರಜಾಮತ’ ಪತ್ರಿಕೆಗೆ ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಆ ಬರಹಗಳೆಲ್ಲ ಸೇರಿ ‘ಜೀವನ ಧರ್ಮ ಯೋಗ’ ಎಂಬ ಒಂದು ಪುಸ್ತಕವೂ ಬಂದಿದೆ.

 

ಆ ಪುಸ್ತಕಕ್ಕೆ 1964ರಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಬಂತು. ಆಗ ನಾನು ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷನಾಗಿದ್ದೆ. ಅಕಾಡೆಮಿಯಿಂದ ಫೋನ್‌ ಮಾಡಿ ನನಗೆ ವಿಷಯ ತಿಳಿಸಿದರು. ನಾನು ಹೋಗಿ ಗುಂಡಪ್ಪನವರಿಗೆ, ‘ಸರ್‌ ನಿಮ್ಮ ಪುಸ್ತಕಕ್ಕೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಬಂದಿದೆ’ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ. ‘ನನಗೆ ಬಹುಮಾನ ಬಂದಿದೆಯೇ? ಗೋಖಲೆ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌ಗೆ ಒಂದಿಷ್ಟು ದುಡ್ಡು ಬಂತು’ ಎಂದು ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದ್ದರು.

 

ಅವರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಗೋಖಲೆ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌ ಬೆಳೆಯಬೇಕು ಎಂಬ ಆಸೆ ಬಹಳವಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ತುಂಬಾ ಬಡತನದಲ್ಲಿಯೇ ಬದುಕಿದವರು. ಅವರು ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಬೀರಿದ ಪ್ರಭಾವ ಅಪಾರ.

 

ಆ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಶಂಕರಪುರದ ಶಂಕರ ಮಠದಲ್ಲಿಯೂ ಶೃಂಗೇರಿಯಿಂದ ಬಂದ ಕೆಲವು ವಿದ್ವಾಂಸರು ಭಗವದ್ಗೀತೆ ಪಾಠ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.

 

ಪು.ತಿ.ನರಸಿಂಹಾಚಾರ್‌, ಕತೆಗಾರ ಕೆ. ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣರಾವ್‌ ಅವರ ಮನೆಗೆಲ್ಲ ಹೋಗಿ, ಕುಳಿತು ಸಾಹಿತ್ಯ ಕುರಿತು ಚರ್ಚಿಸುತ್ತಿದ್ದೆವು.  ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣರಾವ್‌ ಮಗಳು ಜಾನಕಿ ನನ್ನ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿನಿಯಾಗಿದ್ದಳು.

 

ಆಗ ಶಾಲೆಗಳು ಅಷ್ಟಾಗಿ ಇರಲಿಲ್ಲ. ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಹೈಸ್ಕೂಲ್‌ ಮುಖ್ಯವಾದದ್ದು. ಫೋರ್ಟ್‌ ಹೈಸ್ಕೂಲ್‌ ಕೂಡ ಜನಪ್ರಿಯ ಶಾಲೆಯಾಗಿತ್ತು. ಆರ್‌.ಕೆ.ನಾರಾಯಣ್‌ ಅವರ ತಂದೆ ಕೃಷ್ಣಸ್ವಾಮಿ ಅಯ್ಯರ್‌ ಆ ಶಾಲೆಗೆ ಮುಖ್ಯೋಪಾಧ್ಯಾಯರಾಗಿದ್ದರು.

 

ದೊಡ್ಡಪೇಟೆ ಮತ್ತು ಚಿಕ್ಕಪೇಟೆ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದ್ದವು. ಅಲ್ಲಿ ಯಾವಾಗಲೂ ಜನಸಂದಣಿ ಇರುತ್ತಿತ್ತು. ಪುಟ್ಟಣ್ಣ ಚೆಟ್ಟಿ ಕಟ್ಟಡವೇ ದೊಡ್ಡ ಕಟ್ಟಡವಾಗಿತ್ತು. ಈಗ ಇದ್ಯಲ್ಲಾ, ಜಯಚಾಮರಾಜೇಂದ್ರ ರಸ್ತೆ ಆಗ ಇರಲೇ ಇಲ್ಲ. ಈಚೆಗೆ ಬಂದಿದ್ದು ಅದು. ಅಲ್ಲೆಲ್ಲ ಸ್ಮಶಾನ ಇತ್ತು. ಅಲ್ಲಿ ಈಗ ಸೊಗಸಾದ ರಸ್ತೆ ಬಂದಿದೆ.

 

ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಮಾಡುವ ಜಾಗಗಳೂ ಸಾಕಷ್ಟು ಇರಲಿಲ್ಲ. ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ತಿನ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಹಾಲ್‌ ಇತ್ತು. ಆಮೇಲೆ ರವೀಂದ್ರ ಕಲಾಕ್ಷೇತ್ರ ಕಟ್ಟಿದರು. ಅದರ ಎದುರು ಎ.ಡಿ.ಎ. ರಂಗಮಂದಿರ ಇದೆಯಲ್ಲಾ, ಅಲ್ಲಿ ಚಪ್ಪರ ಹಾಕಿಕೊಂಡು ನಾಟಕ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಮಾಸ್ಟರ್‌ ಹಿರಣ್ಣಯ್ಯ ಅವರ ತಂದೆಯೂ ನಾಟಕ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು ಅಲ್ಲಿ. ಸುಬ್ಬಯ್ಯ ನಾಯ್ಡು ಅವರೂ ನಾಟಕ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.

 

ಆಗಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ‘ತಾಯಿನಾಡು’, ‘ದೇಶಬಂಧು’, ‘ವೀರಕೇಸರಿ’, ‘ವಿಶ್ವ ಕರ್ನಾಟಕ’ ಜನಪ್ರಿಯ ಪತ್ರಿಕೆಗಳು. ನಂತರ ಬಂದ ‘ಪ್ರಜಾವಾಣಿ’ ಕನ್ನಡದ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ತುಂಬಾ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿತು. ಕನ್ನಡದ ಕಥೆ–ಕಾದಂಬರಿಗಳ ಸ್ಪರ್ಧೆ ಆಯೋಜಿಸಿ ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತದ ಬಹುಮಾನ ನೀಡಿ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಿತು.

 

‘ಇಗೋ ಕನ್ನಡ’ದ ಜನಪ್ರಿಯತೆ

 

ನಾನು ‘ಪ್ರಜಾವಾಣಿ’ಯಲ್ಲಿ ಬರೆದ ‘ಇಗೋ ಕನ್ನಡ’ ಅಂಕಣ ನನಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಜನಪ್ರಿಯತೆ ತಂದುಕೊಟ್ಟಿತು. ಪ್ರತೀ ವಾರ ಹತ್ತು–ಹನ್ನೆರಡು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರ ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದೆ. ಲಂಡನ್‌, ಕೆನಡಾ, ಗುವಾಹಟಿಗಳಿಂದೆಲ್ಲ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಬರುತ್ತಿದ್ದವು.

 

ಅಂಕಣವನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಹದಿನೆಂಟು ವರ್ಷ ಬರೆದೆ. ಐದೈದು ವರ್ಷಗಳಿಗೆ ಒಮ್ಮೆ ನವ ಕರ್ನಾಟಕದವರು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದರು. ಅದನ್ನು ಮೂರು ಸಂಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ನಂತರ ಅವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಸೇರಿಸಿ ಒಂದು ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಪುಟವನ್ನೂ ತಂದಿದ್ದಾರೆ.

 

ನಾನು ಮೊದಲಿನಿಂದಲೂ ಗ್ರಂಥಾಲಯಗಳಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದೆ. ಕಬ್ಬನ್‌ ಪಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿನ ಸೆಂಟ್ರಲ್‌ ಲೈಬ್ರರಿಯಲ್ಲಿ ಒಳ್ಳೆಯ ಪುಸ್ತಕಗಳು ದೊರೆಯುತ್ತಿದ್ದವು. ಗೋಖಲೆ ವಿಚಾರ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಲೈಬ್ರರಿಗೂ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದೆ.

 

ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರತೀ ವರ್ಷ ನವರಾತ್ರಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ‘ಕನ್ನಡದ ಹಬ್ಬ’ ಅಂತ ಎರಡು ದಿನಗಳ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಆಯೋಜಿಸುತ್ತಿದ್ದೆ. ಅಲ್ಲಿಗೆ ವಿದ್ವಾಂಸರನ್ನು ಕರೆಸಿ ಉಪನ್ಯಾಸ ಏರ್ಪಡಿಸುತ್ತಿದ್ದೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಪ್ರತೀ ವರ್ಷ ನಮ್ಮ ಕಾಲೇಜಿನ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಂದ ನಾಟಕ ಮಾಡಿಸುತ್ತಿದ್ದೆ. ನಾನೂ ಅದರಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೆ. ಆಗ ಜಯನಗರದ ಜನರೆಲ್ಲ ವಿಜಯಾ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಸೇರುತ್ತಿದ್ದರು.

 

ಮನೆ ಕಟ್ಟಿದ ಕಥೆ

 

ವಿಶ್ವೇಶ್ವರಪುರದಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೇ ನಾನು ಜಯನಗರದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸೈಟ್‌ ಕೊಂಡುಕೊಂಡಿದ್ದೆ.  ಸಿ. ನರಸಿಂಗ್‌ ರಾವ್‌ ಆಗ ಸಿಟಿ ಇಂಪ್ರೂವ್‌ಮೆಂಟ್‌ ಟ್ರಸ್‌್ಟ ಬೋರ್ಡ್‌ (ಸಿಐಟಿಬಿ) ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರ ಮಗ ನನ್ನ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯಾಗಿದ್ದ. ‘ನಿಮ್ಮ ಮೇಷ್ಟ್ರಿಗೆ ಒಂದು ಸೈಟ್‌ ಕೊಂಡುಕೊಳ್ಳೋಕೆ ಹೇಳೋ’ ಎಂದು ಹೇಳಿ ಕಳಿಸಿದ್ದರು.

 

‘ನನಗ್ಯಾಕೆ ಸೈಟು. ನಾನೇನು ಮನೆ ಕಟ್ಟಲು ಸಾಧ್ಯವೇ’ ಎಂದಿದ್ದೆ. ಅವರೇ ಒತ್ತಾಯ ಮಾಡಿ ಕೊಡಿಸಿದರು. ಆಗ ಈ ಮನೆಯ ಜಾಗಕ್ಕೆ ಸಾವಿರದ ಇನ್ನೂರು ರೂಪಾಯಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೆ. ತಿಂಗಳಿಗೆ ಹದಿನೈದು ರೂಪಾಯಿ ಕಟ್ಟುತ್ತಾ ಸಾಲ ತೀರಿಸಿದೆ.

 

ಈ ಸೈಟು ಹಾಗೇ ಬಿದ್ದಿತ್ತು. 1960ರ ಸುಮಾರಿನಲ್ಲಿ ವೆಂಕಟರಾಮ್‌ ಅವರು ‘ಹೌಸಿಂಗ್‌ ಬೋರ್ಡ್‌’ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ಬಂದು  ‘ಸೈಟ್‌ ಇದ್ಯಲ್ರೀ... ಒಂದು ಪ್ಲ್ಯಾನ್‌ ಮಾಡಿ ಕೊಡ್ತೇನೆ. ಮನೆ ಕಟ್ಟಿಬಿಡಿ’ ಎಂದರು.

 

‘ನನ್ನ ಬಳಿ ದುಡ್ಡೆಲ್ಲಿದೆ’ ಎಂದು ಕೇಳಿದೆ. ಬೋರ್ಡ್‌ನಿಂದ ಎಂಟೂವರೆ  ಸಾವಿರ ರೂಪಾಯಿ ಸಾಲ ಕೊಡಿಸಿದರು. ಅವರೇ ನಿಂತುಕೊಂಡು ಮನೆ ಕಟ್ಟಿಸಿಕೊಟ್ಟರು. ಆಮೇಲೆ ನಾವು ಸ್ವಲ್ಪ ವಿಸ್ತರಿಸಿಕೊಂಡೆವು. ಈ ಬೀದಿಯೊಳಗೆ  ಮಹಡಿ ಇಲ್ಲದಿರುವ ಮನೆ ನಮ್ಮದೊಂದೆ.

 

ಆಗ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಇಷ್ಟಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಈಗ ಅದೆಷ್ಟು ಲಕ್ಷ ಜನ ಇದ್ದಾರೋ ಯಾರಿಗೆ ಗೊತ್ತು? ಅಷ್ಟು ಬೆಳೆದುಬಿಟ್ಟಿದೆ. ಈಗ ನನ್ನ ಮಗನ ಕಾರಿನಲ್ಲಿ ಕೂತು ಅಡ್ಡಾಡುವಾಗ ಯಾವ ಬೀದಿಯೆಂದು  ಗೊತ್ತಾಗುವುದೇ ಇಲ್ಲ. ಅಷ್ಟು ಬದಲಾಗಿದೆ. ಮೊದಲಿನ ಸೌಮ್ಯತೆ, ಸಮಾಧಾನ ಗುಣದ ಬೆಂಗಳೂರು ಈಗ ಇಲ್ಲ. ವ್ಯಾವಹಾರಿಕ ವಾತಾವರಣ ರಾರಾಜಿಸುತ್ತಿದೆ.

 

ನನ್ನ ಈ ವೃದ್ಧಾಪ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಬಂದು ವಿಚಾರಿಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಮೂರು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಪೀಳಿಗೆಯ ಹಳೇ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದೊಂದಿಗೆ ಬಂದು ನನ್ನಿಂದ ಉಪನ್ಯಾಸ ಮಾಡಿಸಿಕೊಂಡು ಹೋದರು.

 

ಇಂಥ ಕಾರಣಗಳಿಂದಲೇ ಎಷ್ಟೆಲ್ಲ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಿಯೂ ಬೆಂಗಳೂರು ನನ್ನ ಪ್ರಿಯ ಊರಾಗಿಯೇ ಉಳಿದಿದೆ.

 

ಅಪಘಾತದ ಕಹಿನೆನಪು

 

ಮನೆ ಕಟ್ಟುವಾಗ ನಾನು ವಿಶ್ವೇಶ್ವರಪುರದಿಂದ ಜಯನಗರಕ್ಕೆ ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಓಡಾಡುತ್ತಿದ್ದೆ. ಒಂದು ದಿನ ನಮ್ಮ ಮನೆ ಸಮೀಪ ಬರ್ತಿದ್ದಾಗ ಪಕ್ಕದ ರಸ್ತೆಯಿಂದ ಒಂದು ಕಾರು ಬಂದು ನನಗೆ ಡಿಕ್ಕಿ ಹೊಡೆದುಬಿಟ್ಟಿತು.

 

ರಸ್ತೆ ಬದಿ ಕಲ್ಲಿನ ರಾಶಿ, ಮತ್ತೊಂದು ಕಡೆ ಮರಳಿನ ರಾಶಿ– ಎರಡೂ ಇತ್ತು. ನನ್ನ ಅದೃಷ್ಟಕ್ಕೆ ಮರಳಿನ ರಾಶಿಯ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದೆ. ಬೆನ್ನಿನ ಆರು ಮೂಳೆಗಳು ಮುರಿದು ಹೋಗಿದ್ದವು. ನಾನು ಅಲ್ಲಿಯೇ ಮೂರ್ಛೆ ಹೋಗಿ ಬಿಟ್ಟೆ. ನನಗೆ ಡಿಕ್ಕಿ ಹೊಡೆದವನೇ ತನ್ನ ಕಾರಿನಲ್ಲಿ ಕೂಡಿಸಿಕೊಂಡು ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋದ. ಅಲ್ಲಿ ನನ್ನ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯೊಬ್ಬರು ಇದ್ದರು. ಅವರು ಮುತುವರ್ಜಿ ವಹಿಸಿ ತಕ್ಷಣ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಕೊಡಿಸಿದರು.

 

ಕೆ. ಶ್ರೀನಿವಾಸಮೂರ್ತಿ ಅಂತ ಮೂಳೆ ತಜ್ಞರು ನನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಿಂದ ಮನೆಗೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಬಂದು ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಿದರು. ಒಂದು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಸರಿಯಾದೆ.

 

ನನಗೆ ಆ್ಯಕ್ಸಿಡೆಂಟ್‌ ಆಗಿದೆ ಎಂದಾಗ ನನ್ನ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ತರಗತಿಗಳಿಗೂ ಹೋಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅಂಥ ಗೌರವ ನನ್ನ ಮೇಲೆ. ಒಂದು ತಿಂಗಳಾದ ಮೇಲೆ ನಾನು ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಹೋದಾಗ ತುಂಬ ಆಪ್ತವಾಗಿ ಸ್ವಾಗತಿಸಿದರು.

 

ಅದೇ ನನ್ನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮೊದಲ ಮತ್ತು ಕೊನೆಯ ಆ್ಯಕ್ಸಿಡೆಂಟ್‌. ಆಮೇಲೆ ಕಾರು ಕೊಂಡು ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷ ಓಡಿಸಿದರೂ ಪುಣ್ಯಕ್ಕೆ ಯಾವ ಆ್ಯಕ್ಸಿಡೆಂಟ್‌ ಆಗಲಿಲ್ಲ.

 

ಪೇಪರ್‌ ಚೇಸಿಂಗ್‌ ಮತ್ತು ಪೋಕಿಮಾನ್‌!

ವಿಜಯಾ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ನಾವು ಶಿಕ್ಷಕರು ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಹುಣ್ಣಿಮೆ ರಾತ್ರಿ ‘ಪೇಪರ್‌ ಚೇಸ್‌’ ಅಂತ ಆಟ ಆಡುತ್ತಿದ್ದೆವು. ಎರಡು ತಂಡ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೆವು.

 

ಒಂದು ತಂಡ ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಡಗಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿತ್ತು. ಇನ್ನೊಂದು ತಂಡ ಅವರನ್ನು ಹುಡುಕಬೇಕು. ಹೀಗೆ ಅಡಗಿಕೊಳ್ಳಲು ಹೋದವರು ತಾವು ಈ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ಹೋಗಿದ್ದೇವೆ ಎಂಬುದರ ಸೂಚನೆಗಾಗಿ ಹಳೇ ಪತ್ರಿಕೆಗಳ ತುಣುಕುಗಳನ್ನು ಚೆಲ್ಲಿ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದರು. ವಿಜಯಾ ಕಾಲೇಜಿನಿಂದ ಹೊರಟು ಬ್ಯೂಗಲ್‌ ರಾಕ್‌ವರೆಗೂ ಅಡಗಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೆವು.

 

ಈಗಿನ ಜನಪ್ರಿಯ ಆಟ ಪೋಕಿಮಾನ್ ಕೂಡ ಹೀಗೆ. ಸೂಚನೆಯ ಆಧಾರದ ಮೂಲಕ ಹುಡುಕುವ ಆಟ. ಇದನ್ನು ನಾವು ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿಯೇ ಆಡಿದ್ದೆವು.

 

.......  ಇದು ವಿದ್ವತ್ತಿನ ಹಿರಿಯ ಚೇತನ

ಪ್ರೊ. ಜಿ.ವೆಂಕಟಸುಬ್ಬಯ್ಯ ಅವರ ಬರಹ.

 

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಹಿರಿಯ ಜೀವ. (ಜನನ: ಆಗಸ್ಟ್‌ 23, 1913) ಪ್ರೊ. ಜಿ. ವೆಂಕಟಸುಬ್ಬಯ್ಯ ಎನ್ನುವುದಕ್ಕಿಂತಲೂ ‘ಜೀವಿ’ ಎಂದೇ ಜನಜನಿತರಾಗಿರುವ ಅವರು ಶತಮಾನದ ತುಂಬು ಜೀವನವನ್ನು ಸವಿದಿರುವವರು.

 

‘ನಿಘಂಟುತಜ್ಞ’ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿರುವ ವಿದ್ವತ್ತಿನ ಈ ಚೇತನ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ–ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಕೇಂದ್ರವೇ ಆಗಿದ್ದಾರೆ; ಕನ್ನಡ ಸಾರಸ್ವತಲೋಕದ ಹಲವು ಆಗುಹೋಗುಗಳಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಪ್ರಜ್ಞೆಯಾಗಿರುವಂತೆ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಹಂತಗಳನ್ನೂ ಹತ್ತಿರದಿಂದ ಕಂಡವರು.

 

‘ಇಗೋ ಕನ್ನಡ’ದ ಮೂಲಕ ಪದಗಳ ಹುಟ್ಟು–ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳ ಸ್ವಾರಸ್ಯವನ್ನು ಕಾಣಿಸಿರುವ ಅವರು ‘ಇಗೋ, ಬೆಂಗಳೂರು ಹೀಗಿತ್ತು’ ಎಂದು ಹಳೆಯ ನೆನಪುಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಅಂದ ಹಾಗೆ ಮೊನ್ನೆ ಆಗಸ್ಟ್‌ 23,  ಜಿ. ವೆಂಕಟಸುಬ್ಬಯ್ಯ ಅವರ 113 ನೇ ಜನ್ಮದಿನ.

Courtesy : Whatsapp